Ελεύθεροι αυτοσχεδιασμοί - ΕΛΕΥΘΕΡΟΙ ΠΟΛΙΟΡΚΗΜΕΝΟΙ

Από την Ματίνα Μαλτάκη

Lifo

 

Το Χοροθέατρο Οκτάνα ανασκευάζει τους Ελεύθερους Πολιορκημένους του Σολωμού, τοποθετώντας ιδέες και αισθήματα του ποιητή σε σύγχρονο πλαίσιο.

Ο Κωνσταντίνος Ρήγος δεν θα ξανακάνει παράσταση στο ΚΘΒΕ όσο είναι καλλιτεχνικός διευθυντής του ο Νικήτας Τσακίρογλου. «Βέβαια, αν δεν είχε προηγηθεί η ρήξη μεταξύ μας, δεν θα καταπιανόμουν με τους Ελεύθερους Πολιορκημένους του Σολωμού το χειμώνα στη Θεσαλονίκη. Μου δημιούργησε τον “στόχο”, γιατί αυτό το έργο χρειάζεται στόχο», λέει στο Lifo με αφορμή τη νέα του δουλειά πάνω στο Β΄ Σχεδίασμα των Ελεύθερων Πολιορκημένων, που θα παρουσιαστεί στο Θέατρο Κοτοπούλη στις 25 και 26 Ιουνίου.

«Η παράσταση της Θεσσαλονίκης προσέγγιζε τα θέματα του ποιήματος του Σολωμού από την πλευρά του συνόλου, στη συλλογική του διάσταση, ενώ τώρα αντιμετωπίζονται σε σχέση με το άτομο. Όταν κάνω κάτι πλέον, είναι ξεκάθαρο μέσα μου τι θέλω. Αυτή είναι μια παράσταση πολύ αποφασισμένη σε όλα της τα επίπεδα – ακόμη και στο πώς θα δυσκολέψει το κοινό της ή στο πώς θα το προκαλέσει. Στο παρελθόν έκανα κάποια πράγματα προκλητικό μόνο και μόνο για να είναι προκλητικά. Εδώ, το προκλητικό μέρος της παράστασης, τα πρώτα δεκαεπτά λεπτά, είναι ένα καθαρό πολιτικό statement και είναι αποφασισμένο να είναι έτσι. Γιατί, όταν χρησιμοποιείς “επικίνδυνα” σύμβολα όπως η σημαία ή ο τσολιάς, που μπορεί να ενοχλήσουν κάποιους, πρέπει να είσαι σίγουρος γιατί το κάνεις, να είσαι σε θέση να υποστηρίξεις την επιλογή σου. Το βέβαιο είναι ότι οι Ελεύθεροι Πολιορκημένοι μου δεν έχουν σχέση με τις λανθασμένες ή μονομερείς ερμηνείες που μαθαίνουμε στο σχολείο. Δεν μιλούν απλώς για τον ηρωισμό. Με αφορμή την πολιορκία του Μεσολογγίου μιλούν για κάτι άλλο, για την υπέρβαση του ανθρώπου αλλά και για την αγωνία του δημιουργού – του ποιητή – που γράφει και ξαναγράφει τη λέξη, προχωράει, επιστρέφει, ανίκανος να οδηγήσει το ποίημα στο τέλος του. Η παράσταση, πάντως, δεν μεταφέρει το ποίημα, μεταφέρει ιδέες και αισθήματα που προκάλεσε το ποίημα.»

Βασικό στοιχείο της νέας παράστασης του Κωνσταντίνου Ρήγου είναι ο αντικατοπτρισμός. Αναλαμβάνοντας ο ίδιος χρέη σκηνογράφου, γέμισε τη σκηνή καθρέφτες όπου αντανακλώνται οι εικόνες των ηθοποιών και των χορευτών, αλλά και των θεατών που κοιτούν τους ηθοποιούς και τους χορευτές – ή και την εικόνα τους.

«Η παράσταση στηρίχθηκε στους αυτοσχεδιασμούς (πάνω στα θέματα του ποιήματος) και τις καταστάσεις που οι ίδιοι οι χορευτές δημιούργησαν. Η εμπλοκή τους είναι καίρια – αν δεις τα βίντεο που έχουν κάνει με αφορμή κάποιο θέμα των Ελεύθερων Πολιορκημένων, θα πάθεις σοκ –, γιατί η διαδικασία προετοιμασίας της παράστασης είναι τέτοια που δεν είναι δυνατόν ο περφόρμερ ή ο χορευτής να μείνει απέξω. Από τη στιγμή βέβαια που πήρα τα θέματα και την αίσθηση που προκαλούν και μπήκε η κίνηση, το έργο γίνεται κάτι άλλο  - που μπορεί πλέον να το χορέψει οποιοσδήποτε. Εννοώ ότι το έργο αποκτά την αντικειμενική αξία του και φέρει τον “κόσμο” του, ανεξάρτητα από το ποιος θα το ερμηνεύσει. Βέβαια, αν το ερμηνεύσουν αυτοί που συμμετείχαν στη δημιουργία του, ακόμη καλύτερα», εξηγεί ο Κωνσταντίνος Ρήγος.

Επτά χορευτές και δεκαπέντε guests (που είναι ηθοποιοί, εικαστικοί καλλιτέχνες ή άγνωστοι) αποτελούν το ανθρώπινο δυναμικό της παράστασης και συνθέτουν στην αρχή της παράστασης έναν «κανονικό» κόσμο, και στη συνέχεια ένα γκέτο, όπου όλα είναι μαύρα και παίζουν μεταξύ gothic, punk και glam. «Στην πραγματικότητα είναι διακριτοί χαρακτήρες που έχουν ενοποιηθεί σε μια μαύρη αισθητική… Η κίνηση είναι λίγο περισσότερη απ’ ό,τι περιμένει κανείς από μένα. Πιο ακραία, πιο έντονη, πιο γρήγορη, πιο συμπλεγματική – η μετωπική αντιπαράθεση είναι περιορισμένη. Είναι σα να βλέπεις μέλισσες να κινούνται στο μελίσσι: οι άνθρωποι πάνε παντού, όλα είναι οργανωμένα, ωστόσο η αίσθηση του χάους είναι διαρκώς παρούσα. Κι ενώ η κίνηση σε αρκετά σημεία βγαίνει προς τα έξω, η κυρίαρχη εντύπωση είναι ότι επιστρέφει προς τα μέσα,  προς το κέντρο της. Σαν να πατάς rewind. Μια επιστροφή», λέει ο Κωνσταντίνος Ρήγος για την παράσταση με την οποία ξεκινά η δεύτερη φάση του Χοροθεάτρου Οκτάνα, με νέους χορευτές και νέα διάθεση.